(Be)zonnen op vakantie
Door: Jim Tehupuring, Head of Retail - Europa
Nog goed herinner ik me een wintersport begin 2003 in Frankrijk. De sneeuw was perfect, het weer was goed en ik denderde vrolijk van de pistes. Toen bezat nog niemand een smartphone waarmee je eenvoudig de beurs monitorde en orders plaatste. Terwijl ik de ene na de andere afdaling in de Alpen pakte, gingen mijn aandelen zonder dat ik het wist, nog veel harder onderuit. Eenmaal terug in Nederland startte ik mijn computer op en zag tot mijn grote schrik dat de AEX-Index®zo’n 20 procent was gedaald. Al met al een zeer dure vakantie, maar ook een wijze les.
Tegenwoordig is het weliswaar eenvoudig mogelijk om overal het laatste beursnieuws te volgen, maar het is de vraag of dit uw vakantieplezier ten goede komt. Een eventuele partner zal er in ieder geval weinig lol van hebben. Al uw aandelen verkopen geeft misschien rust, maar brengt transactiekosten met zich mee en betekent ook dat u niet zult profiteren van stijging. Om u de mogelijkheid te geven lekker in de zon te liggen zonder u zorgen te hoeven maken over uw aandelenportefeuille, een korte uiteenzetting van de mogelijkheden die u hebt om uw vermogen te beschermen tegen een eventuele daling.
Mogelijkheid 1. Niet insmeren
U kunt er natuurlijk voor kiezen om geen voorzorgsmaatregelen te nemen. Indien het klimaat goed is, bereikt u optimaal resultaat. Stijgen de aandelen, dan profiteert u maximaal. De risico’s zijn echter groot. U hebt geen controle over de situatie en bij een beursdaling verbrandt u geld. Veel beleggers kiezen helaas voor deze oplossing. Het kost namelijk niks en ‘de beurs zal zeker stijgen’. Gedreven door hebzucht, verliezen deze beleggers bij een daling maximaal.
Mogelijkheid 2. Factor 15
U vindt dat uw portefeuille na een aantal mindere jaren wel wat kleur kan gebruiken? Dan is dit wellicht een goede oplossing. Bij een beursstijging zullen uw aandelen een vergelijkbaar rendement opleveren. Bij een zekere daling neemt u verlies. De beschermingsconstructie die hierbij past is het gebruik van een ‘stoplossorder’. De meeste online brokers bieden dit ordertype aan. U stelt vooraf een niveau in waarop uw aandelen verkocht moeten worden. Daalt de index of een specifiek aandeel tot dit niveau, dan wordt er automatisch een verkooporder geplaatst. Wanneer de beurs stijgt of niet deze ondergrens bereikt, dan behoudt u uw posities. Een interessante variant op de stoplossorder is de ‘trailingstoploss’. Trailing betekent ‘volgen’ en bij dit ordertype volgt het stoplossniveau de aandelenkoersen. Stel dat u aangeeft dat uw aandelen verkocht moeten worden bij een daling van 10 procent, dan zal dit niveau steeds meeschuiven wanneer er een nieuwe hoogste koers wordt bereikt. Mocht de AEX®op 350 staan, dan ligt het niveau op 315 punten. Op het moment dat de index is gestegen naar 400 punten, ligt de ondergrens 10 procent lager op 360. Dalen de koersen, dan gaat er een verkooporder naar de beurs zodra de AEX-Index 360 punten noteert.
Mogelijkheid 3. Factor 30
Mijn persoonlijke favoriet, de putoptie. Meer bescherming en dus een stukje duurder, maar de oplossing biedt ook voordelen ten opzichte van het gebruik van stoplossorders. Het nadeel hiervan is namelijk dat indien een stoplossgrens bereikt wordt, de verkoop definitief is. Indien de index herstelt van 360 naar 390 punten, bezit u geen aandelen meer en profiteert niet van het herstel. De aankoop van putopties omzeilt dit probleem. Wie een putoptie koopt, heeft een soort verzekering. Mochten de aandelen dalen, dan stijgt de putoptie in waarde. Een putoptie wordt ook wel een verkooprecht genoemd. Stel dat u een put Royal Dutch Shell 24 hebt, dan betekent dit dat u uw aandelen mag verkopen voor € 24 indien u dit wilt. Dalen de aandelen tijdens uw vakantie naar € 20 dan zal deze put altijd € 4 (24 – 20) waard zijn. U kunt gebruik maken van uw verkooprecht en de aandelen van de hand doen, maar het is ook mogelijk de putoptie met winst te verkopen. Het gebruik van een putoptie geeft dus extra zekerheid. Stijgen de aandelen, dan maakt u geen gebruik van uw recht. U kunt ieder aandeel apart ‘verzekeren’, maar het is qua transactiekosten vaak voordeliger om een of meer putopties op de AEX Index te kopen. Daalt de AEX, dan zullen de putopties stijgen. Houd er rekening mee dat een optiecontract betrekking heeft op honderd maal de onderliggende waarde (hier de AEX). Indien u een putoptie bezit bij een indexstand van 350, dan verzekert u daarmee dus een portefeuille ter waarde van € 35.000 (350 * 100). Een nadeel en een voordeel: een dergelijke putoptie zal in beginsel niet even hard stijgen als dat de index daalt en biedt daarmee gedeeltelijk bescherming. Komt de beurs tijdens uw vakantie niet van zijn plaats, dan zal een deel van de betaalde optiepremie verloren gaan. Voordeel is dat bij stijging u aan de putoptie nooit meer kunt verliezen dan de betaalde premie en dus wel volop profiteert indien de beurzen oplopen.
Mogelijkheid 4. Factor 50
Reist u naar een zeer zuidelijke vakantiebestemming, heeft u een gevoelige huid en bent u bang dat de koersgrafieken ook wel eens zuidwaarts zouden kunnen bewegen? Dan is er een oplossing die goedkoper is dan alles verkopen en later weer terugkopen. Een oplossing die u 100% bescherming biedt, maar ook inhoudt dat u niet zult profiteren van stijging. U maakt uw portefeuille ‘delta neutraal’. Een term die veel professionals gebruiken, maar eigenlijk niets anders betekent dan ‘ongevoelig voor koersbewegingen’. Dit kan het eenvoudigst met behulp van futures. Met de aankoop van een AEX-future (een FTI) belegt u bij een indexstand van 350 punten 200 maal in de index. Oftewel, u belegt eigenlijk met € 70.000. Die hoeft u niet te betalen, maar op einddatum wordt het verschil ten opzichte van die 350 punten verrekend. Staat de index 360, dan ontvangt u € 2000 (10 * 200). We moeten echter een instrument hebben dat winst oplevert bij daling. Dit betekent dat we het futurecontract niet moeten kopen, maar juist verkopen. Iedere punt daling, levert € 200 op. Met de verkoop van 1 FTI, beschermt u dus een portefeuille van ongeveer € 70.000. We realiseren ons ten eerste dat niet iedereen € 70.000 belegt en ten tweede dat niet iedereen bekend is met futures. Is uw aandelenportefeuille kleiner? Dan kunt u hetzelfde effect bereiken met Turbo’s of Sprinters. Om een portefeuille van € 3500 af te dekken koopt u 100 Turbo’s Short. Voor een grotere portefeuille een veelvoud.
Ten aanzien van het tweede punt en eigenlijk dit hele artikel: verdiep u goed in de verschillende beleggingsinstrumenten en de mogelijkheden die ze bieden. Met een beetje tijdsbesteding kunt u uzelf en uw gezin een heel ontspannen vakantie bezorgen in de wetenschap dat een daling u niet deert. Uiteraard hopen wij ook dat de opmars van de afgelopen weken gewoon doorzet. We wensen u een zonnige vakantie!